Poradnik 2026

Międzynarodowy List Przewozowy CMR

Wszystko, co musisz wiedzieć o CMR — czym jest, kiedy go potrzebujesz, jak poprawnie wypełnić wszystkie 24 rubryki i czym jest e-CMR.

Wypełnij CMR online →
Podstawy

Co to jest CMR?

CMR (z franc. Convention relative au contrat de transport international de marchandises par route) to międzynarodowy list przewozowy, który stanowi dowód zawarcia umowy o przewóz towarów drogą lądową między co najmniej dwoma krajami.

Konwencja CMR została podpisana w Genewie 19 maja 1956 roku i ratyfikowana przez ponad 55 państw, w tym Polskę (od 1962 r.). Dokument CMR reguluje prawa i obowiązki nadawcy, przewoźnika oraz odbiorcy towaru.

List CMR nie jest dokumentem własności towaru (jak konosament w transporcie morskim), ale pełni kluczowe funkcje:

Zastosowanie

Kiedy list przewozowy CMR jest wymagany?

List CMR jest obowiązkowy przy każdym międzynarodowym przewozie drogowym towarów za wynagrodzeniem, jeśli spełnione są łącznie trzy warunki:

  1. Przewóz odbywa się pojazdem drogowym (samochód ciężarowy, przyczepa, naczepa)
  2. Miejsce załadunku i rozładunku leżą w dwóch różnych krajach
  3. Przynajmniej jedno z tych państw jest stroną Konwencji CMR

CMR nie jest wymagany przy:

Odpowiedzialność

Kto wypełnia list przewozowy CMR?

Zgodnie z art. 5 i 7 Konwencji CMR:

W praktyce branżowej list CMR często wypełnia spedytor lub przewoźnik na zlecenie nadawcy. Kluczowe jest, aby nadawca zweryfikował dane i podpisał dokument — to on ponosi odpowiedzialność za prawidłowość informacji o towarze.

Egzemplarze

Ile kopii CMR trzeba wystawić?

Konwencja CMR (art. 5) wymaga wystawienia listu przewozowego w minimum 3 oryginałach:

W praktyce często stosuje się 4–5 kopii — dodatkowe egzemplarze służą celom celnym, spedytorskim lub jako kopia dla kolejnego przewoźnika w przypadku transportu multimodalnego.

Instrukcja krok po kroku

Jak wypełnić CMR — wszystkie 24 rubryki

Poniżej znajdziesz opis każdej z 24 rubryk listu przewozowego CMR wraz ze wskazówkami, jak poprawnie je uzupełnić.

Rubryka 1
Nadawca (nazwa, adres, kraj)
Pełna nazwa firmy nadawcy, adres siedziby, NIP oraz kraj. Musi zgadzać się z danymi na fakturze.
Rubryka 2
Odbiorca (nazwa, adres, kraj)
Dane odbiorcy towaru — firma, adres dostawy, kraj. Odbiorca podpisze CMR przy rozładunku.
Rubryka 3
Miejsce dostawy towaru
Dokładny adres rozładunku, jeśli różni się od siedziby odbiorcy (rubryka 2).
Rubryka 4
Miejsce i data załadunku
Adres załadunku oraz data przyjęcia towaru przez przewoźnika. Format daty: DD.MM.RRRR.
Rubryka 5
Dokumenty załączone
Lista dokumentów dołączonych do CMR: faktura, packing list, świadectwa, pozwolenia celne, ADR itp.
Rubryka 6
Znaki i numery
Znaki identyfikacyjne i numery przesyłki — np. numery palet, etykiety, kody kreskowe.
Rubryka 7
Liczba sztuk
Ilość opakowań/jednostek ładunkowych: np. 33 europalety, 120 kartonów.
Rubryka 8
Rodzaj opakowania
Typ opakowania: palety EUR, kartony, skrzynie, bębny, luzem, big-bag itp.
Rubryka 9
Nazwa towaru
Opis rodzaju przewożonego towaru. Przy towarach niebezpiecznych — klasa ADR i numer UN.
Rubryka 10
Numer statystyczny
Kod taryfy celnej (HS/CN) — wymagany przy przewozach z odprawą celną.
Rubryka 11
Waga brutto (kg)
Masa brutto towaru w kilogramach (towar + opakowanie). Kluczowa dla limitów osi i mostów.
Rubryka 12
Objętość (m³)
Objętość ładunku w metrach sześciennych. Ważna przy towarach lekkich, ale objętościowych.
Rubryka 13
Instrukcje nadawcy (cło, inne)
Instrukcje celne, wskazówki dotyczące odpraw, tranzytu (T1/T2), procedur specjalnych.
Rubryka 14
Przepisy dot. przewozu (ADR)
Zakazy i przepisy specjalne: ADR, ATP (żywność), towary ponadgabarytowe, konwoje.
Rubryka 15
Warunki płatności frachtu
Kto płaci za przewóz: franco (nadawca) lub unfree/porto (odbiorca). Kwota frachtu.
Rubryka 16
Przewoźnik (nazwa, adres, kraj)
Dane przewoźnika faktycznie wykonującego transport — firma, adres, NIP, licencja.
Rubryka 17
Przewoźnik kolejny
Dane następnego przewoźnika, jeśli transport realizuje więcej niż jeden przewoźnik (sukcesywny).
Rubryka 18
Zastrzeżenia przewoźnika
Uwagi dotyczące stanu towaru przy załadunku: uszkodzenia opakowań, braki ilościowe, wilgoć itp.
Rubryka 19
Koszty specjalne
Opłaty dodatkowe: postój, demerrage, opłaty celne, przeładunek, opłaty drogowe.
Rubryka 20
Warunki szczególne
Dodatkowe ustalenia: temperatura przewozu, zakaz przeładunku, ubezpieczenie, wartość towaru.
Rubryka 21
Data i miejsce wystawienia
Data i miejsce sporządzenia listu CMR. Zazwyczaj miejsce załadunku, data = dzień załadunku.
Rubryka 22
Podpis i pieczęć nadawcy
Podpis osoby upoważnionej ze strony nadawcy + pieczęć firmowa. Obowiązkowy.
Rubryka 23
Podpis i pieczęć przewoźnika
Podpis kierowcy lub przedstawiciela przewoźnika + pieczęć + numer rejestracyjny pojazdu.
Rubryka 24
Podpis odbiorcy przy dostawie
Odbiorca potwierdza odbiór towaru: podpis, pieczęć, data, ewentualne zastrzeżenia o uszkodzeniach.
Cyfryzacja

e-CMR — elektroniczny list przewozowy

Czym jest e-CMR?

e-CMR to elektroniczna wersja tradycyjnego listu przewozowego CMR. Została uregulowana Protokołem dodatkowym do Konwencji CMR, przyjętym w 2008 roku w Genewie.

Elektroniczny CMR ma taką samą moc prawną jak dokument papierowy, pod warunkiem że spełnia wymogi autentyczności i integralności danych.

Zalety e-CMR

Które kraje akceptują e-CMR?

Do 2026 roku Protokół e-CMR ratyfikowało ponad 30 krajów, w tym Polska, Francja, Niemcy, Holandia, Belgia, Czechy, Słowacja, Litwa, Łotwa, Estonia i Hiszpania. Lista stale się powiększa.

Wygeneruj swój CMR online — za darmo

Wypełnij formularz, pobierz PDF i wydrukuj. Bez rejestracji, bez opłat.

Otwórz generator CMR →
Najczęstsze pytania

FAQ — List przewozowy CMR

Co to jest CMR?

CMR (Convention relative au contrat de transport international de marchandises par route) to międzynarodowy list przewozowy, który dokumentuje umowę przewozu towarów transportem drogowym między co najmniej dwoma krajami. Jest wymagany przez Konwencję CMR z 1956 roku.

Kiedy list przewozowy CMR jest wymagany?

List CMR jest wymagany przy każdym międzynarodowym przewozie drogowym towarów za wynagrodzeniem, gdy miejsce załadunku i rozładunku znajdują się w dwóch różnych krajach, z których przynajmniej jeden jest stroną Konwencji CMR.

Ile kopii CMR trzeba wystawić?

List CMR wystawia się w minimum 3 egzemplarzach: pierwszy (czerwony) dla nadawcy, drugi (niebieski) towarzyszy przesyłce i trafia do odbiorcy, trzeci (zielony) zatrzymuje przewoźnik. W praktyce często stosuje się 4-5 kopii.

Kto wypełnia list przewozowy CMR?

Zgodnie z Konwencją CMR, list przewozowy wypełnia nadawca. W praktyce często robi to spedytor lub przewoźnik na zlecenie nadawcy. Kluczowe jest, aby nadawca podpisał dokument w rubryce 22.

Co to jest e-CMR?

e-CMR to elektroniczna wersja listu przewozowego CMR, uregulowana Protokołem dodatkowym do Konwencji CMR z 2008 roku. Ma taką samą moc prawną jak papierowy CMR i umożliwia cyfrowe wystawianie, podpisywanie i archiwizowanie dokumentów przewozowych.

Jak wypełnić CMR online?

Możesz wypełnić CMR online za pomocą generatora na nowecmr.pl. Wystarczy uzupełnić dane nadawcy, odbiorcy, przewoźnika i towaru, a system wygeneruje gotowy dokument CMR w formacie PDF do wydruku.

Czy CMR jest obowiązkowy w transporcie krajowym?

Nie, Konwencja CMR dotyczy wyłącznie przewozów międzynarodowych. W transporcie krajowym w Polsce stosuje się list przewozowy zgodny z ustawą Prawo przewozowe, choć w praktyce wiele firm używa formularzy CMR również w przewozach krajowych.

Jaka jest odpowiedzialność przewoźnika wg Konwencji CMR?

Przewoźnik odpowiada za całkowite lub częściowe zaginięcie towaru oraz za jego uszkodzenie od momentu przyjęcia do wydania, a także za opóźnienie dostawy. Limit odpowiedzialności to 8,33 SDR za kilogram wagi brutto brakującego lub uszkodzonego towaru.